Peta-drindrina manohitra ny sivana, navoakan'i Andréia tao amin'ny Flickr

Ny Ministeran'ny Fampianaran'ny governemantan'i Porto Rico dia nanala boky dimy amin'ny fandaharam-pianaran'ny taona faha-11 ao amin'ny rafi-pampianaran'ny sekolim-panjakana: Antología personal, nosoratan'i José Luis González; El entierro de Cortijo, nosoratan'i Edgardo Rodríguez Juliá; Mejor te lo cuento: antología personal, nosoratan'i Juan Antonio Ramos; Reunión de espejos, fantina fanadramana navoakan'i José Luis Vega (Puerto Rican ireo mpanoratra rehetra); ary Aura, nosoratan'i Carlos Fuentes avy any Meksika. Nentin'ny masoivohom-panjakana ho fanamarinana ity hetsika nataony ity ny filazana fa hoe “nahitana fomba fiteny sy voambolana tsy azo ekena, izay tena manompa sy tsy mahalala fomba” ireo boky.

Ny governoran'i Porto Rico, Luis Fortuño, dia nanohana ilay fanapahan-kevitra: “Mieritreritra aho fa nazava tsara ny teniko, ary ireo ray aman-dreny rehetra dia mahazo tsara fa ireo boky azo vakian'ny olona feno 18 taona dia tsy tokony hovakian'ny olona 12 taona.” Maro ireo mpanoratra sy mpanakanto any Porto Rico no  naneho ankarihary ireo olan-dry zareo ary nitsara ny fanapahan-kevitry ny governemanta ho sivana. Manameloka ilay fanapahan-kevitra koa ny Federasionan'ny mpampianatra ary milaza fa “mampiseho ny tsy fahalalana momba ny zava-misy ara-tsosialy iainan'ireo mpianatsika izany, sy fijery ambany ny literatiora maoderina ho ampahany amin'ny lamin'asa akademika.” Taorian'ny tsindry hazolena natao ny vahoaka tahaka izany dia niteny ny Ministeran'ny Fampianarana fa boky iray monja no notsoahin-dry zareo mandritra ny fotoana maharitra, fa mbola dinihana kosa ny amin'ireo ambiny.

Ny Fikambanan'ny Mpanao Gazety ao Porto Rico dia nanome tànana an'ireo mpanoratra, mpampianatra ary mpanakanto amin'ny fanoherana nanoloana ny Ministeran'ny Fampianarana tany Hato Rey, toerana izay namakian-dry zareo ampahany amin'ireo boky notsoahina. Nisy horonantsarin'ny fanehoana ny fanoherana ilay fanatsoahana boky amin'ny rafi-pampianarana ho an'ny sekolim-panjakana navoaka tamin'ny YouTube.

Nanao tsikera mamaivay koa ireo mpitoraka blaogy. Niteny ilay mpanoratra Mayra Santos Febres ao amin'ny Lugarmanigua [ES]:

Temo a la censura. Sobretodo le temo cuando se utiliza “la formación integral de nuestros niños y jóvenes” como excusa para privarlos del contacto con experiencias y sobretodo con libros que los ayuden a desarrollar herramientas para pensar. La reflexión tiene que hacerse en un contexto amplio, sin verjas ni “no pases”. Es imposible pensar: es decir, “sopesar ideas”, cuando estas ideas diferentes, divergentes son sacadas de en medio desde un principio. Cierto es que la educación debe tener en consideración la capacidad de jóvenes y niños para asimilar y digerir información. No vas a servirle churrasco a un bebé de cuatro meses que no tiene dientes. Pero los muchachos de undécimo grado que configuran el estudiantado de Escuelas Públicas de nuestro país, a su edad, ya tienen dientes. Tienen dientes, uñas y garras. Algunos ya tienen bebés de cuatro meses. Ya pueden comer churrasco.

Ilay mpitsara lasa mpitoraka blaogy tsy ela akory izao, Dora Nevares-Muñiz dia nandinika ny fifanoherana amina fomba fijery araka ny lalàna:

La censura de textos literarios de parte del Departamento de Educación es inconstitucional y viola derechos de los estudiantes… La censura, aparte de coartar el libre flujo de las ideas y la libertad de expresión atesorada en nuestra Constitución, constituye un acto de violencia de parte del Ejecutivo hacia unos estudiantes que tienen el derecho a recibir una educación que propenda al pleno desarrollo de su personalidad y al reconocimiento de los derechos y libertades fundamentales. El acto de censurar es de por sí un atentado a la libertad de pensamiento y expresión, típico de sociedades intolerantes y totalitarias…La censura no debe tener espacio en el sistema educativo. Una de las metas del sistema escolar debe ser que el estudiante internalice actitudes de tolerancia y respeto ante la diversidad y las personas que tienen ideas discrepantes. Este es uno de los primeros pasos para prevenir la violencia. Los libros censurados se leían en grado undécimo. Se trata de obras reconocidas en Puerto Rico y en el extranjero por su calidad literaria. Un estudiante de Escuela Superior debe tener desarrolladas las destrezas de pensamiento crítico y análisis lógico necesarias para analizar esos libros.

Ao amin'ny blaoginy Lecturas urbanas [ES], Javier Valentín Feliciano dia mahatsiahy ny zava-niainany tamin'ny rafi-pampianaran'ny sekolim-panjakana tany Porto Rico:

Cuando cursé mis doce años de estudios en la escuela pública nunca conocí a ninguna de estas autoras puertorriqueñas, tampoco conocí a escritores hispanoamericanos que estaban en todo su auge como Gabriel García Márquez, el propio Carlos Fuentes, Mario Vargas Llosa, Luisa Valenzuela, la lista es inmensa. Tuve que esperar muchísimos años para poderme reconocer como hispanoamericano con estos autores. En la escuela pública no los leí, nunca los asignaron. Quién sabe y nunca los hubiera descubierto.

*Ireo lahatsoratry ny mpitoraka blaogy dia nanaovan'ny mpanoratra dikateny. Ny sary dia avy amin'ny rakitsarin'i Andréia's ao amin'ny Flickr ary navoaka mampiasa ny Creative Commons licence.

Mponin'i Villas del Sol - saripikan'i José Antonio Rosario nahazoana alalana tamin'ny Prensa Comunitaria.

Vao namoaka didy ny fitondrana Porto Rikana hanaisotra any Villas del Sol fokontany any Toa Baja, fianakaviana miisa 200 lazainy fa mibodo ny tany izay mora tratran'ny tondra-drano. Nandefa gazy mandatsa-dranomaso ny mpitandro ny filaminana ary nanafika ny fokonolona, izay mpifindra monina avy any amin'ny Repoblika Dominikana ny ankamaroany.

Polisy teo am-pidirana ny fokontany - saripikan'i José Antonio Rosario nahazoana alalana hivoaka eto tamin'ny Prensa Comunitaria.

Efa notapahin'ny fitondrana ny jiro sy ny rano tao tamin'ny herinandro. Nanohitra ity didy fandroahana ity ireo fianakaviana maro tamin'ny filazan'izy ireo fa efa an-taonany maro no nipetrahany teo, teo no nanorenany ny tranony sy nananganany ny fokontany, ary noroahina tsy nisy fampilazana mialoha ry zareo. Efa an-taonany maro ny sarangan'olona niangaran'ny vintana, tany Porto Rico, no nanori-ponenana teny amin'ny tanim-panjakana satria zara fa nisy ny politika sosialy sy ny fandaharan'asa tontosain'ny fitondrana ankehitriny hampihenana ny fahantrana sy hanomezana toeram-ponenana takatry ny sarambambem-bahoaka.

Nampamaivay adihevitra teo amin'ny tontolom-bolongana Porto Rikana ity fifanoheran-kevitra ity. Ao amin'ny bolongany Poder, Espacio y Ambiente (ES), ny mpampiana-dalàna sy manampahaizana momba ny tontolo iainana, Erika Fontánez, no manameloka ny herisetran'ny Polisy (ES):

La realidad es que por ser dominicanos, muchas de estas familias han tenido que soportar por todos estos años la discriminación, violencia e intimidación de la policía y de funcionarios de vivienda y hoy fue el más reciente episodio, justificado públicamente por el hecho de que no son propietarios. No son propietarios, cierto, pero acaso eso los descualifica de su dignidad humana, acaso el no serlo les priva de sus derechos civiles, de la dignidad y respeto. ¿No merecen, por no ser propietarios, un trato humano?

“Pistola” - saripikan'i José Antonio Rosario nahazoana alalana tamin'ny Prensa Comunitaria.

Manontany ihany koa i Fontánez hoe fa nahoana moa ny governemanta no mametraka fenitra samihafa amin'ny mpanorin-trano amin'ny toerana iray mampidi-doza na amin'ny tany tsy ara-dalàna:

Y es que para los ciudadanos la implantación de la ley por medios violentos en este caso carece de legitimidad cuando ven que se aplica selectivamente contra un sector que está irrumpiendo el ordenamiento porque carece de un derecho básico y se le vuelca contra sí toda la violencia y el poder del estado, mientras otros irrumpen la ley para el lujo de casas de verano y permanecen impunes.

Michael Castro, mpanoratra ao amin'ny bolongana Poder 5 (ES), no niteny hoe:

Aquí hay un dilema entre lo justo y lo legal. Ellos están violando la ley pero no por eso es justo que se les tire a la calle y se les deje desamparados sin un techo.

Ny mponina sy ny polisy - saripikan'i José Antonio Rosario nahazoana alalana hivoaka eto avy tamin'ny Prensa Comunitaria.

Nanipika ny mpanoratra ao amin'nyEl blog de Sheila Vélez (ES), izay mpahay lalàna fa:

Se trata de un derecho humano fundamental: el derecho a una vivienda adecuada. Ciertamente las estructuras que conforman la comunidad Villa del Sol distan de ser “viviendas adecuadas”. El suelo: inundable, las paredes: frágiles, los techos: de zinc y sin anclajes, agua potable y electricidad…En Puerto Rico existe un problema histórico de acceso a vivienda adecuada para amplios sectores de nuestra sociedad. Sobre todo en un sistema económico que privilegia la propiedad privada de la tierra y la vivienda. Y donde el concepto de vivienda aceptado socialmente se relaciona a una estructura unifamiliar, terrera y privada.

Villas del Sol no fokontany faharoa nanintona ny tontolom-bolongana tamin'ity fahavaratra ity. Nanasonia ny fandravana ny tetikasa vaovaon'ny fokonolona hananganana fananan-tany iombonana antsoia hoe Fideicomiso de Tierras del Caño Martín Peña ny governoran'i Porto Rico, Luis Fortuño, tamin'ny volana jona. Manazava ao amin'ny bolongany Trans(actions): Trans(acciones) (ES), ny mpianatra haka ny mari-pahaizana dokotorà momba ny fandaminana rafitr'asa sy fampivelarana, Deepak Lamba-Nieves, izay nandray anjara ihany koa tamin'ny fananganana ny tetikasa:

El Fideicomiso de Tierras del Caño Martín Peña, orquestado por el Proyecto Enlace y el Grupo de 8 comunidades aledañas al cuerpo de agua, es un proyecto ejemplar que le sigue la pista no a las misiones de Hugo Chávez ni a la Reforma Urbana de Cuba, sino a iniciativas similares en los Estados Unidos que han logrado mantener un caudal de vivienda asequible para los pobres y las familias de escasos recursos.

Ny mpitoraka blaogy avy any  Guyana dia nanao “meme” amin'ny hoe “Tsy Krisimasy ny Krisimasy rehefa tsy misy …” Ho an'ny Signifyin' Guyana, izay nanomboka an'ilay “meme”, dia hoe “ny nofon-kenan-kisoa nataon'i dadanay” sy “filalaovana lalao iraisana miaraka amin'ny fianakaviako rehefa avy nihinana sy ny sisa.” Guyana 911 dia maneho ny heviny (indraindray amin'ny fomba mandranitra) amin'ity lisitra manaraka ity:

- Fanadiovan-trano mandritry ny Noely
Oay le.. Fa nisy inona tato amin'ity trano ity? Hifindra trano angaha ianareo?

- Pepper Pot.
Ny fotoana, sy ny fankalazana ny tsingerin-taona nahaterahan'i Jesosy dia mandeha alohan'ny pepper pot. Tsy miodina intsony ve ny tany raha tsy manao pepper pot ianareo?

- Mofomamy misy voankazo maina.

- Hazo noely.
Tapaho daholo ireo, fa aza anaovana karatra firarian-tsoa ho an'ny Noely. Tsia… Aleo hanaovana fanaka. Hevitra mitondra fiovana tanteraka izany izao. Fanaka… zavatra izay azon'ny olon-drehetra ampiasaina amin'izao fotoana izao.

- Dokambarotry ny marika Singer.

- Fandokoana trano sy izay zavatra hafa azo lokoina.

- Fandefasam-bola.

Raptus8 dia mieritreritra fa ny fanolorana fanomezana dia tsy afa-misaraka amin'ny Noely (raha ohatra ka izy no hotolorana ilay fanomezana):

Efa miresaka fanomezana ihany isika dia te-hiteny amin'ny namako sy ny fianankaviako aho, fantatrareo fa tiako be ianareo fa amin'ity taona ity dia aza manantena afa-tsy karatra firarian-tsoa ho an'ny Noely avy amiko azafady.

Tsy manam-bola aho; eny tsy misy saosy mihitsy aho… inona? Nahazo fisondrotana moa izaho tamin'ny farany teo? Ie nefa tsy manan-karena aho ary te-hanan-karena, noho izany dia tehiriziko ny volako. Manantena aho fa azonareo ny toerana misy ahy ary koa tsy hahasakana anareo hividy an'ilay zavatra manokana efa fantatrareo izay misy ny anarako eo amboniny…

Any Jamaika, Iriegal dia miteny fa na dia midika hoe miaraka amin'ny fianakaviana aza ny Krismasy, ny fahasahiranana ara-bola eran-tany dia misy fiantraikany eo amin'ny fandefasam-bola sy ny fanomezana alefan'ny diaspora ho aty Jamaika:

Fantatsika fa fotoanan'ny Krismasy any Jamaika rehefa manomboka mihodina ny barika.

somary “nasira” kely ny toe-javatra tamin'ity taona ity. Nataon'ny toe-karena ho tsy dia fahita intsony ny ankabeazan'ny entana ary ny saram-pandefasan-javatra dia tsy mitsahatra ny misondrotra. Ankehitriny dia “karatra firarian-tsoa” no alefan'ny olona..

Izy koa dia manamarika fa ity fihisaran'ny toe-karena ity dia mampiova ny fahatsapana an'ity Noely ity:

Ny Krisimasy dia tsy Krisimasy rehefa tsy misy deh white dem. (Toaka fotsy Jamaikana). Ampiasainay anaovana “sorrel” io, Mofomamy amin'ny Noely, “Pudding” amin'ny Noely sy ny sisa. Noho izany maninona ny tompon'ny Wray and Nephew no nandroaka ny mpiasa alohan'ny Krisimasy? Tsy mandrora mitsilany ve izany?

Ny fahatapahana dia miparitaka eran'ny nosy, ohatran'ny any amin'ny toeran-kafa eran-tany. Ny fihisaran'ny toe-karena izay manjo ny USA dia eran-tany. Toa mikororosy daholo ny zava-drehetra. Ny mampalahelo dia hoe ireo nosy kely no tena mahita faisana bebe kokoa amin'izany . Raha tsy manao n'inon'inona ianao, tsy mahazo n'inon'inona ary ny vahoaka dia miezaka manala an'io “n'inon'inona” io lavitra anao, mahatohina izany.

Aleon'ny Abeng News Magazine mamerina an-tsaina ny lasa, mijery ny Krisimasy tamin'ny “Jamaika fahiny” ato sy ato.

Ny The Devil Island.com-n'ny Bermudes dia nahafantatra ny hoe Krisimasy izay rehefa nihira ny Feliz Navidad i Jose Feliciano, ary miteny hoe:

Miniana aho, fa tsisy hira krisimasy tsara indrindra sy mampifalifaly toy iny.

Ny mpitoraka blaogy avy any Trinidad This Beach Called Life dia manamafy, ary miantso azy ho “hira Krisimasy tsara indrindra amin'izay rehetra misy” ary dia nandefa horonan-tsarin'i Feliciano mihira ny hira nahafantarana azy. Manazava izy:

Jose Feliciano dia mpitendry gitara tafita ary mihira amin'ny “style” sy feo miavaka. Lasa hira Noely “classique” i Feliz Navidad ary ankehitriny dia tsy azo sarahina amin'ny fotoanan'ny Krisimasy izy. Feliz Navidad dia iray amin'ireo hira Krisimasy 25 hiraina sy raketina  be indrindra eran-tany.

Na izany aza, mpitoraka blaogy avy any Trinidad sy Tobago Coffeewallah dia mahita hoe sarotra ny manakatra ny fanahin'ity vanim-potoana ity:

Matetika aho no maheno olona miresaka momba ny finoana ‘Kristianina'. Mampiomehy ahy foana fa ireny milaza ho mpino Kristianina ireny indrindra no tena manome lamosina rehefa misy fanentanana amin'ny fanangonana “kapoaka” na hafa. Ireny olona ireny ihany izay tonga manentana anao foana foana, mba handray anjara amin'ny “loterie”-n-janany na tsy haiko hoe inona koa, rehefa anontaniana ry zareo, ny valinteny mazàna dia hoe, Efa nanome tamin-javatra hafa aho roa volana lasa izay. Tsy maintsy mahatadidy an'ity iray ity aho amin'ny manaraka. Tonga hatraty ny fitondran-tena Grinch.

Nefa ny fototry ny Krisimasin'i Trinidad sy Tobago dia ao anatin'n'ny toe-po tsara sy mendrika:

Namelana ny pointsettias, ny raviny menamena sy matsilo dia manome famirapiratana ny toerana izay maizina amin'ny ankapobeny. Na dia nanorana aza ny andro, nafana ny tany anatinay, niaraka tamin'ny ponche de creme nanafana anay, sy  hira Krisimasy vitsivitsy hiraina… dia manja foana ihany.

Efa miresaka ny fototry ny Krisimasy ihany, Simply Trini Cooking dia manome voninahitra an'ilay desera malaza avy any Inde andrefana, Black Cake, ary nanome ny “zavatra rehetra ilaina” sao misy te-hanandrana hanao.

Barbados Underground dia mandefa fampatsiahivana momba ny anton'ny fety ary maneho ny fanahiany amin'ny fivoizana ny resaka varotra mandritry ny fialan-tsasatra:

Ny Krisimasy 2008 dia hankalazaina ao anatin'ny tontolo maloky ny toe-karena nefa ho an'ny Barbadianina dia toa ny fitondran-tenany tamin'ny taona lasa ihany no arahany…izay mahita fa ny ankabeazan'ny mponina dia marisika ny hankalaza ny Noely noho ny antony ara-barotra.

Mahita akony koa izay fanahian'i BU izay ao amin'ny Dominica Weekly, izay mieritreritra momba ny tena dikan'ny Noely ary lasa lavitra amin'ny fanontanian-tena ny amin'ny mety ho eritreretin'Andriamanitra momba ny fankalazan'ny andro maoderina.

Ny fankalazana ny Noely any amin'ny Karaiba frantsay, amin'ny lafiny iray, dia toa tafalatsaka ao amin'ny fomban-drazana. Efa manakaiky haingana ny 25 Desambra, ny departemanta frantsain'ny Outre Mer ao Guadeloupe, Martinique sy Guyane dia ampangovirin'ny feon'ny zava-maneno nentin-drazana toy ny ka (amponga lehibe)[Fr] sy ti-bwa (vatam-bararata be roa)[Fr] sy ny hira Krisimasy. Tongasoa eto amin'ny tontolon'ny “Chanté Nwel” (hira ho an'ny Krisimasy)!

Ao amin'ny blaogy Sous le Soleil de Guadeloupe [Fr], Pat sy Jac dia manoritsoritra ny toerana saro-takarina misy ny nosy, izay sondriana amin'ny Noely nefa koa ao anatin'ny krizin'ny solika. [En].

Na eo aza izany rehetra izany, misy zavatra iray izay maharitra ao amin'ny fankalazana amina'ny fomba nentin-drazana ny Noely any Guadeloupe ary izy io dia ny “Chanté Nwel”. Teny Creole [En] entina milaza ny “Fihirana ho an'ny Krismasy” na “Mihira Krismasy (hira)”, io no mariky ny Noely any amin'ireo faritra frantsay ireo. “Chanté Nwel” dia fanararaotan'ny fianakaviana manontolo mba hitsidihana ny mpiray vodirindrina sy mihira hira Krisimasy miaraka aminy amin'ny feon'ny “ka” sy ny “ti-bwa”. Tamin'izany fotoana izany, mbola am-pilaminana no andehanan'ny olona miala lavitra ny  tanàny amin'ny alina.

Na dia tsy toy ny taloha intsony aza ny fankalazàna ny Chanté Nwel, mbola mahatsapa ny filàna mihira miaraka ny hiran'ny Krisimasy ihany ny mponina ary amin'ny fomba tena vokatry ny tany. Tsy nankalaza ny Krismasy ianao raha tsy tany amin'ny “Chanté Nwel”! Toa ohatran'ny fomban-drazana tena manaitra izy ity hany ka na ny diaspora avy any Inde andrefana aza te-hankalaza azy. Ao amin'ny blaoginy Risbomontréal [Fr], mpianatra izay eny amin'ny anjerimanontolo any Guadeloupe no manoritsoritra ny hafaliany nahazo fanasana ho hanatrika  “Chanté Nwel”:

Quelle bonne nouvelle que j'ai eu ce matin en ouvrant mon p'tit mac ! La news lettre de ces types super cool de Tropikal97 où ils invitent à participer à une super soirée diner/Chanté Noël + Boite de nuit à l'antillaise et tout ^^ !!!

Vaovao tsara be no azoko androany maraina raha nanokatra ny Mac-ko aho ! Tao amin'ny vaovaon'ireny bandy cool-n'ny Tropikal97, nisy fanasana amin'ny fisakafoanana/Chanté Nwel sy toeram-pandihizana Indiana tandrefana sy ny sisa ^^!!!

Toa miparitaka any amin'ny toerana rehetra misy Indiana Tandrefana frantsay ny tazon'ny Chanté Nwel : porofon'izany ity fanasana ho an'ny Chanté Nwel ity tany Cergy, faritra ambanivohitry Paris, navoakana andiana Indiana tandrefana ao amin'ny blaogy Carrefour du Soleil [Fr]. Na henoy Cactus, tarika mpihira vakodrazana avy any Guadeloupe izay mampahafantatra ny Chanté Nwel ao amina blaogy antsoina hoe Cactus Chanté Nwel [Fr]. Ahitana horonan-tsarin‘ny Cactus mihira hira Krisimasy koa ao, amin'ny teny créole (kiriolona) .

Tsy afaka mankany amin'ny Caraibe amin'ity Noely ity? Aza matahotra - Ny hafanan'ny Indiana Tandrefana dia tsy voasakan'ny elanelan-tany noho ny feon'ny mpitoraka blaogy izay nizara ny tantaran'ny Krismasiny tany Cuba, St. Vincent sy ny Grenadines, ny nosin'i Cayman , ary Puerto Rico. Sasany amin'ireo “afatra ireo dia manana fijery miabo kokoa noho ny hafa, misy fihetseham-po azo tsapain-tanana tamin'ity vanim-potoana: ny Fanantenana.

Raha araka an'i Womanish Words mpitoraka blaogy iray avy any Bahama dia :

Tampoka teo, antoko mpihira. Mihira ny Deck the Halls ry . Hita avy eo ambadikin'ny haizin'ny varavaran-kelin'ny efitrano fandraisam-bahiny. Mahafinaritra ny hirany.

Mety ho tiako ny naheno mpihira “cantique” na iza izy na izy, na dia ny  mikiakiaka, noraisiko am-pifaliana izy amin'izao andro sarotra izao. Na inona na inona vondron'olona misokatra, tia mamorona, mahay miara-miasa sy mifandray,  manana fanahy ampy hifanohana sy hifameno ary hihira ny Noely ho an'ny hafa fiaviana, tsy maintsy tiako ry zareo ireny.  Indrindra indrindra ankehitriny, rehefa kely ny vola, ary ny “fondamentalisme” dia mampisarantsaraka ny fiarahamonina noho ny fankahalana, ary mailo amin'ny herisetra daholo ny rehetra. Nanokatra varavarana izahay, nampirehitra jiro, ary nanome fanomezana. Nanao satroka dadabe Noely daholo izy rehetra. Toa mpihira avy tao anatin'ny bokin'i Dickens . Rindram-poe kanto, beso manaka-danitra. Nanontany ny zanakay, “Mihira hoantsika ve ry zareo?” Ie, mihira ho antsika ry zareo.

Tamiko iny fotoana iny dia toy ny tsy roa aman-tany , marika iray sy vetso iray, hafatra avy any amin'ny tontolon'ny Fanahy. Raha tsorina ny resaka, ‘ndeha àry haingoy ny tranonareo, miezaha mba ho faly, mankalazà, manoméza. Ataovy izany mba hanoherana ny tahotra, mba hanovàna izany fiainan-tsambatra .

Ny sary rehetra  janinephoto; dia nahazoana alalana avokoa.